کاف نیوز، فائزه صدر: در چهار کیلومتری غرب تبریز، بعد از گذری پر پیچ و خم از اراضی قراملک؛ وارد جاده ای خلوت شدیم. معبری در ضلع جنوبی رودخانه آجی چای که ما را به محوطه اداری و کارگاهی بزرگی رساند. زمینی محصور با مساحت 72 هکتار، پوشیده از سازه ها، حوضچه ها و کانال های روباز. مجموعه ای منظم با کارکردی حیاتی که منت بزرگی بر سر تبریز و شهروندان این شهر دارد.

تصفیه خانه فاضلاب تبریز در پائین ترین نقطه شهر واقع شده است. با اینکه همه جا پاکیزه است اما در لحظه ورود به محوطه بویی مشمئز کننده استشمام می شود. اینجا دما پایین تر از داخل شهر و رطوبت هوا بالا است. فضای سبز تصفیه خانه غنی از درختان سوزنی برگ است، اما همچنان بوی تعفن غلبه دارد. با دیدن کارکنان تصفیه خانه که عموما بدون ماسک مشغول به کار بودند، نمی شد بابت بوی بد نق زد، ولی میزبان متوجه ناسازگاری ما و این محیط شد و به دستور مدیریت فورا برایمان ماسک آوردند.

بازدید را از مدول اول تصفیه خانه شروع کردیم. تعداد زیادی حوضچه و کانال روباز، فاضلاب تبریز را به فازهای مختلفی در تصفیه خانه انتقال می دهند. در هر مرحله از بازدید و با گذر از فاز قبلی؛ بوی بد کمترتر و جریان آب جاری در کانال ها شفاف تر می شد. تا جاییکه فاضلاب متعفن شهر بعد از طی کردن مراحل تصفیه فیزیکی، بیولوژیکی و گند زدائی با کیفیت آب جاری در رودخانه ها و نهر ها وارد آخرین کانال مدول یک می شد. مسیری که آب تصفیه شده را راهی دریاچه ارومیه می کند.

 



 

برای تکمیل مدول دو تصفیه خانه به اعتبارات دولتی نیاز داریم

اکبر ملکیان، معاون بهره برداری و توسعه فاضلاب استان در جمع خبرنگاران گفت: شهر تبریز جمعیتی بالای 2 میلیون نفر دارد. اولین مدول تصفیه خانه با ظرفیت سالانه 46 میلیون متر مکعب تنها جوابگوی 650 هزار نفر است.

مالکیان در ادامه تشریح کرد: تصفیه خانه مدول یک در سال 1379 با همکاری پیمانکار ایرانی و آلمانی افتتاح شده است. مدول یک به لحاظ ظرفیت حجمی، ظرفیت کارکردی و استهلاک تجهیزات به پایان عمر خود رسیده است.

 



 

معاون بهره برداری و توسعه فاضلاب آذربایجان شرقی گفت: همکاران ما با وجود مشکلات مالی تصفیه خانه را با چنگ و دندان سر پا نگه داشته اند و استاندارد خروجی تصفیه خانه را که تا کنون در سطح تصفیه خانه های ایران زبانزد است، حفظ کرده اند. اما اجرای پروژه مدول دو تصفیه خانه الزامی بود.

وی افزود: در سال1394  قرار داد این پروژه به مناقصه رفت و در سال 1395 کار احداث شروع شد. به دنبال تفاهم نامه ای که با ستاد احیای دریاچه ارومیه منعقد شده بود، باید کل اعتبارات از ستاد احیا گرفته می شد. ولی بنا به دلایلی اعتبارات در زمان مقتضی داده نشد.

مالکیان گفت: پیمانکار این پروژه سه جانبه و گروه مشارکتی متشکل از سه پیمانکار است. پیمانکار این پروژه، یکی از پیمانکاران خوش نام و برتر ایران در بخش تجهیزات، مشاور و ابنیه است.

 



 

معاون بهره برداری و توسعه فاضلاب استان در تشریح پروژه مدول دو تصفیه خانه اظهار کرد: فاز احداث پروژه از دو بخش لجن و مایع تشکیل شده که در بخش مایع توانستیم با حمایت های مدیریت محترم استان در مرداد سال گذشته عملیات را به نتیجه برسانیم.

مالکیان با تاکید بر نیاز تصفیه خانه به اعتبارات دولتی افزود: برنامه مجموعه افتتاح کامل بخش مایع برای دهه فجر است. برای احداث کامل مدول دو تصفیه خانه به اعتبارات دولتی نیاز داریم. قول های مساعدی گرفته ایم تا بخش لجن تا پایان سال 1403 راه اندازی شود.

وی گفت: مدول دو تصفیه خانه فاضلاب تبریز ظرفیت های ویژه ای دارد. در این طراحی سیستم هایی برای تبادل حرارتی و تولید برق از محصولات تصفیه خانه در نظر گرفته شده است.

معاون بهره برداری و توسعه فاضلاب استان اظهار کرد: ورودی فاضلاب تبریز توسط باکس های بتنی از ابتدای ورودی مدول یک وارد مجموعه می شود. ظرفیت میانگین تولید فاضلاب در شهر تبریز بین 3.5 تا 4 متر مکعب در ثانیه است.

اکبر مالکیان با اشاره به جایگاه تصفیه خانه تبریز در کشور گفت: با تلاش های همکاران قدیمی و جدید، در سطح شهر تبریز 90 درصد از ظرفیت شهری تحت پوشش فاضلاب قرار گرفته اند که از این نظر تبریز بعد از اصفهان دومین کلانشهر کشور از نظر پوشش فاضلاب است. در مدت کوتاهی کل شهر تبریز یعنی ده درصد باقیمانده را زیر پوشش قرار خواهیم داد.

 



 

رفع عطش دریاچه ارومیه در گرو تکمیل مدول دوم تصفیه خانه فاضلاب تبریز

معاون بهره برداری و توسعه فاضلاب استان آذربایجان شرقی در رابطه با سهم این مجموعه در احیای دریاچه ارومیه اظهار کرد: شرکت آب منطقه ای در نقطه پایان این تصفیه خانه و مدول یک، تاسیساتی ایجاد کرده و خط لوله ای به قطر دو متر با جنس فولادی تعبیه شده تا آب را از ما تحویل گرفته و به دریاچه ارومیه برساند.

اکبر مالکیان گفت: این خط به دلیل عدم تامین اعتبارات به طور کامل اجرا نشده است. آب تصفیه شده از ما تحویل گرفته شده و تا حدود 10 کیلومتر هدایت می شود و در بستر رودخانه رها سازی شده است.

وی افزود: آب رها سازی شده این ظرفیت را دارد تا از طریق امکانات شرکت آب منطقه ای به دریاچه ارومیه برسد و درصدی از نیاز دریاچه را تامین کند. این طرح از طرح های احیای دریاچه ارومیه است و با بهره برداری کامل از این طرح سالانه ۱۳۰ میلیون مترمکعب فاضلاب تصفیه شده تبریز به دریاچه ارومیه سرازیر می شود.

مالکیان تاکید کرد: همکاران محترم شرکت آب منطقه ای موفق به لایروبی و آماده سازی بستر انتقال شده اند و امید است این آب هر چه زودتر به پیکره دریاچه ارومیه برسد و ما نیز سهمی در احیای دریاچه ارومیه داشته باشیم. عملیات ساخت مدول دوم تصفیه خانه فاضلاب تبریز از سال ۱۳۹۵ آغاز شده است اما با تخصیص اعتبارات سفر دوم رییس جمهور به استان شتاب گرفته است.

 



 

تصفیه خانه تبریز، مدرن ‌ترین تصفیه‌ خانه کشور است

علی عباسی، مجری مدول دوم تصفیه خانه فاضلاب تبریز به اهالی رسانه گفت: مدول اول با ظرفیت 1500 لیتر بر ثانیه اجرا شد و از سال 1380 در حال بهره برداری است. مدول دوم نیز با ظرفیت 2400 لیتر در ثانیه در حال احداث است.

عباسی افزود: مجموعه در نظر دارد هم زمان با دهه فجر، مدول دوم تصفیه خانه تبریز را افتتاح کند. مدول دوم در صورت تخصیص اعتبارات تا پایان سال 1403 به بهره برداری کامل خواهد رسید.

وی تشریح کرد: پروژه مدول دوتصفیه خانه فاضلاب تبریز یکی از مدرن ‌ترین تصفیه‌ خانه ‌های در حال ساخت کشوراست. این تصفیه خانه شامل هفت بخش آشغالگیر، بخش پمپاژ، دانه گیری، بخش ته نشینی اولیه، هوادهی، ته نشینی ثانویه و در نهایت بخش لجن است. طراحی و تکنولوژی این پروژه قابل مقایسه و رقابت با به روزترین تصفیه خانه های دنیا است.

علی عباسی تاکید کرد: پارامترهای این فاز از تصفیه خانه در شاخص های استاندارد بین المللی خواهد بود. این تصفیه خانه مقدار لجن بسیار کمی خواهد داشت و راندمان هوادهی آن بالاست.

 



 

 

وزارت نیرو، سکویی برای نمایش مدیریت ممتاز زنان

تصفیه خانه تبریز غیر از امتیازات خاص فنی، از ویژگی ممتاز مدیریت دو زن در راس این مجموعه بهره مند است. عملیاتی فنی در حد و اندازه اداره تصفیه خانه فاضلاب یک کلانشهر، کار هر کسی نیست. اما شرکت آب و فاضلاب استان آذربایجان شرقی مسئولیت مهم بهره برداری و اپراتوری این مجموعه را بر عهده دو زن قرار داده است. نسرین اکبری، مدیر تصفیه خانه فاضلاب تبریز و زهرا شیرعلیزاده، مسئول فرایند مجموعه، مدیر و کارشناس زن هستند که در طول بازدید ما را همراهی کردند.

 

 



 

در دوره خشکسالی قرار داریم، اما مصرف آب در جامعه مثل سابق بالا است

مدیر تصفیه خانه فاضلاب تبریز طی بازدید اهالی رسانه از این مجموعه با اشاره به کاهش بارش ها گفت: با وجود کاهش چشمگیر نزولات آسمانی، ورودی تصفیه خانه فاضلاب شهری کاهشی نداشته است. این وضعیت نشان می دهد با وجود اینکه در دوره خشکسالی قرار داریم، اما مصرف آب در جامعه همچنان مثل سابق بالا است.

نسرین اکبری در مرحله بازدید از بستر های خشک کننده اظهار کرد: میزان ورودی تصفیه خانه سالانه 57 هزار متر مکعب است که از این میزان 4000 تن کود تولید می شود. این کود به مزایده گذاشته و به فروش می رسد.

اکبری با اشاره به طرح های مجموعه برای دپوی لجن افزود: تصفیه خانه قصد دارد کود تولیدی را فراوری کند. این کود از غنی ترین کود های شناخته شده در کشورزی است. مشابه این طرح در مشهد اجرا شده و تبریز تصمیم گرفته آن تجربه را مورد استفاده قرار دهد.

مدیر تصفیه خانه تبریز در رابطه با مصارف آب خروجی تصفیه خانه های استان گفت: 11 تصفیه خانه در استان آذربایجان شرقی در حال فعالیت است. هر شهری به نسبت نیاز های پیرامونی، آب خروجی تصفیه خانه اش را به آب های سطحی، احیا سازی بخش هایی از صنعت از جمله پتروشیمی و پالایشگاه و یا کشاورزی و آبیاری فضای سبز اختصاص می دهد.

 

پروژه احداث فاضلاب تبریز از سال 1353 شروع شد. عملیات ساختمانی تصفیه خانه از اوایل سال 1374 و نصب تجهیزات و ماشین آلات از سال 1378 شروع شد. تصفیه خانه فاضلاب تبریز با همکاری و تجهیزات آلمانی احداث شده است. این مجموعه در تیر ماه سال 1380 با صرف هزینه ای بالغ بر 50 میلیارد ریال به اضافه 24 میلیون مارک به بهره برداری رسید.